Czerniak złośliwy: TNMJeśli okazało się, że masz czerniaka złośliwego, może zachodzić konieczność wykonania szeregu badań dla ustalenia, czy rak ma przerzuty.
W Polsce badania te są wykonywane w oparciu o międzynarodową klasyfikację TNM:
T:
T oznacza grubość (thickness) znamienia.
Generalna zasada jest taka, iż im grubsze chore znamię, tym większe prawdopodobieństwo, iż doszło do przerzutów do otaczającej je tkanki.
Grubość znamienia jest mierzona w trakcie badania mikroskopowego. Im grubsze znamię, tym większa część otaczającej je skóry zostanie usunięta w trakcie kolejnej operacji. Jeśli grubość znamienia przekracza 2 mm lub przekracza 1 mm i występuje na nim owrzodzenie, zostaniesz skierowany na dalsze badanie w celu ustalenia, czy rak dokonał przerzutów do węzłów chłonnych.
N:
N oznacza nodes, czyli angielski odpowiednik węzłów chłonnych.
Jeśli rak miał czas na dokonanie przerzutów, rozprzestrzenił się przede wszystkim do węzłów chłonnych. Dlatego węzły chłonne zostają zbadane w pierwszej kolejności, jeśli istnieje podejrzenie przerzutów.
Badanie odbywa się w dwóch fazach:
Faza pierwsza to tak zwana limfoscyntygrafia, w której lekarz bada, do których węzłów chłonnych wpływa limfa z naczyń limfatycznych wokół znamienia.
 |
Limfoscyntygrafia
|
|
Limfoscyntygrafia to badanie, w którym do blizny po zoperowanym znamieniu wstrzykuje się niewielką ilość radioaktywnego preparatu. Następnie w procesie skanowania lekarz widzi, gdzie odprowadzany jest preparat i do których węzłów limfatycznych wpływa. Do tych właśnie węzłów rak mógł ewentualnie dać przerzuty.
|
Faza druga to operacja. Chirurg wstrzykuje barwnik w bliznę po znamieniu i śledzi, do którego czy do których węzłów limfatycznych limfa dotrze w pierwszej kolejności. Te węzły chłonne nazywa się wartowniczymi węzłami chłonnymi (sentinel nodes). Chirurg wycina 1-3 węzłów chłonnych wartowniczych i oddaje je do badania pod kątem komórek rakowych (badanie patologiczne).
Wynik badania otrzymuje się po 10-30 dniach.
Wynik badania mikroskopowego może wykazać, iż:
- W węzłach chłonnych nie ma śladów raka (komórek rakowych).
Wówczas można zakończyć leczenie.
- W wartowniczych węzłach chłonnych są komórki rakowe.
W takim przypadku w trakcie następnej opercji zostaną usunięte wszystkie pozostałe węzły chłonne w dotkniętej okolicy i zostaniesz zbadany, czy rak dał przerzuty w innych miejscach ciała.
M:
M oznacza metastasis (przerzuty).
Jeśli czerniak złośliwy przeniósł się do węzłów chłonnych, może szerzyć się dalej do innych części ciała i tworzyć nowe guzy nowotworowe (przerzuty). Przerzuty mogą powstać w całym ciele.
Aby wykluczyć istnienie przerzutów, lekarz przeprowadzi jedno lub kilka następujących badań:
- Badanie USG powiększonych węzłów chłonnych.
- Rentgenowskie badanie płuc/klatki piersiowej.
- Badanie wątroby za pomocą USG, tomografii komputerowej lub obrazowania metodą rezonansu magnetycznego.
- Tomografia pozytronowa całego ciała.
|