Tematy: Fototerapii
UVB i UVA
Szerokopasmowe UVB
Zdobywca nagrody Nobla, Niels Ryberg Finsen, zapoczątkował stosowanie fototerapii UVB. W latach 20-tych XX wieku w leczeniu łuszczycy pojawiła się kwarcówka rtęciowa często w połączeniu z dziegciem: Metoda Goeckermana leczenia łuszczycy. Dopiero w 1978 r. powstała bardziej skuteczna lampa o szerokopasmowym UVB. Jest ona spokrewniona z popularnymi wcześniej lampami kwarcowymi.
Zazwyczaj kurację UVB przeprowadza się okresowo po kilka razy w tygodniu w klinikach dermatologicznych. Chorzy na łuszczycę mieszkający z dala od centrów terapeutycznych mają w Danii możliwość pożyczenia lub kupienia prostszej wersji lamp UVB do użytku domowego. W Danii dla przykładu Towarzystwo Łuszczycy wypożycza lampy do użytku domowego.
Długotrwałe skutki uboczne
Znanym długotrwałym skutkiem ubocznym leczenia UVB jest możliwość wystąpienia niezłośliwego raka skóry, jeśli pacjent poddawany był okresowemu leczeniu przez wiele lat. Obliczono, iż 6-tygodniowa terapia w 2 seriach rocznie podnosi ryzyko wystąpienia ”łagodnego raka skóry” do tego samego poziomu, jaki obserwuje się u osób pracujących na zewnątrz, np. rolników czy rybaków, którzy większość czasu przebywają na słońcu. Ponadto większość chorych na łuszczycę wymagającą leczenia chodzi do dermatologa, który może wcześnie wykryć i zacząć leczenie ewentualnych objawów raka skóry lub zmian przednowotworowych. Nigdy nie udowodniono zwiększonego ryzyka wystąpienia czerniaka złośliwego.
Wąskopasmowe UVB
Najnowszy znaczny przełom dokonał się w 1988 r., gdy skonstruowano wąskopasmową lampę fluorescencyjną UVB po tym, jak optymalną długość fali dla wyleczenia łuszczycy ustalono na 311 nm.
Wąskopasmowe UVB jest zoptymalizowane dla leczenia łuszczycy i należy wspomnieć, iż zwykłe lampy opalające UVA nie mają żadnego istotnego wpływu na łuszczycę.
Kuracja okazała się skuteczna w tak wielu przypadkach, iż wyparła dużą część bardziej złożonej terapii PUVA nie tylko w związku z łuszczycą, lecz także w wielu innych dolegliwościach skórnych.
Każdy zabieg obejmujący leczenie całego ciała w kabinie do naświetlań trwa zaledwie kilka minut. W przypadku konieczności leczenia rąk i stóp, do tego celu istnieją specjalne lampy. Przy wąskim spektrum UV skóra wytrzymuje większe dawki promieniowania niż przy szerokim spektrum UVB, a przy tym z korzyścią terapeutyczną. Jednocześnie unika się bardziej drażniących i powodujących jedynie rumień promieni krótkich.
Wąskopasmowe UVB stało się z czasem najpowszechniejszą formą fototerapii wielu schorzeń leczonych promieniowaniem UVB.
Różnica między lampą szerokopasmową TL 21 a wąskopasmową TL01.
UVA
Zwykłe UVA wykorzystywane w solariach kosmetycznych jedynie w ograniczonym zakresie stosuje się w leczeniu dermatologicznym jako monoterapię np. przy atopowym zapaleniu skóry, lecz nowsze i niezwykle kosztowne promienniki UVA1 zyskały w klinikach uniwersyteckich nowe sposoby wykorzystania, np. w leczeniu sklerodermii (twardziny).
|