Trądzik: Rodzaje trądziku
Inne formy trądziku
Ta forma trądziku spotykana głównie u młodych dziewcząt z ukrytymi dolegliwościami psychicznymi (np. strach, zaburzenia jedzenia lub inne zaburzenia osobowości). Klinicznie obserwuje się zazwyczaj lekki trądzik z nielicznymi zaskórnikami i grudkami oraz licznymi systematycznymi i ”neurotycznymi” śladami zadrapań. Mogą one pozostawić po sobie podłużne nadżerki i blizny. Leczenie powinno stanowić systematyczną kurację trądziku w połączeniu z psychoterapią oraz ewentualnymi lekami przeciwdepresyjnymi.
Zarówno miejscowe jak i ogólnoustrojowe leczenie preparatami zawierającymi sterydy może wywołać trądzik, który ma najczęściej formę jednopostaciową z zaskórnikami lub objawami grudkowo-krostowymi. Ten typ trądziku może przypominać ”Body building acne” i występuje głównie u mężczyzn przyjmujących steroidy anaboliczne.
Osoby te zażywają też często duże ilości witamin. Przyjmowanie witamin B1, B6 i B12 zarówno doustne jak i w formie zastrzyków może pogorszyć istniejący trądzik, a także wywołać pojawienie się wysypki trądzikopodobnej.
Wiadomo, iż szereg innych leków również może wywołać wysypkę trądzikopodobną.
Są to m.in. azatiopryna, cyklosporyna A, diazepam, disulfiram, leki przeciwgruźlicze (izoniazyd, ethambutol oraz rifampicina), ekstaza, propanolol i paradoksalnie również tetracykliny.
Jest to forma trądziku wywoływana przez produkty, które mają bezpośredni kontakt z naskórkiem i mogą spowodować pojawienie się wykwitów. Przypadki trądziku kontaktowego wywołanego inhalacją są rzadkie. Pojawienie się trądziku ma często wyraźny związek czasowy z wystawieniem na działanie preparatu i w obrazie klinicznym ma zwykle charakter jednopostaciowy, jak trądzik steroidowy. Obserwuje się głównie zaskórniki, a zwłaszcza zaskórniki otwarte. Rzadko występuje faktyczny stan zapalny, ale mogą pojawić się krosty, guzki oraz cysty. Produkty, które najczęściej wywołują trądzik kontaktowy to:
- Kosmetyki: (np. kremy nawilżające, podkłady, toniki, kremy przeciwzmarszczkowe, żele do włosów)
- Olejki do masażu: Należy zwrócić uwagę na wysypkę trądzikopodobną u niemowląt, którym regularnie robi się masaż. Równie często występuje ona latem po użyciu olejków przeciwsłonecznych.
- Trądzik olejowy / smołowy: Produkty zawierające te składniki mogą spowodować zaczopowanie mieszków włosowych, a w konsekwencji trądzik. Występuje on głównie u pracowników przemysłu olejowego, naftowego.
- Trądzik chlorowy: obserwuje się u osób w każdym wieku. Powszechnie znany stał się w 1976 r. po wycieku 4 kg
dioksyn w Seveso, Włochy.
Zasadniczo wszystkie formy mechanicznego drażnienia skóry (naciskanie, tarcie, rozciąganie, ugniatanie) może spowodować lub raczej sprowokować trądzik. Tę formę trądziku spotyka się nierzadko pod kaskiem rowerowym/roboczym, może występować na ciele sportowców w miejscach narażonych na tarcie odzieży lub szczególny nacisk.
Także u personelu chirurgicznego w wyniku używania masek i czepków. Podobnie trądzik obserwuje się u osób noszących na ramieniu torbę/plecak oraz u kierowców po wielogodzinnym opieraniu się plecami o oparcie fotela samochodowego.
Wskazówka: Krótko mówiąc, w przypadku miejscowego pojawienia się trądziku należy zawsze wziąć pod uwagę trądzik wywołany działaniem mechanicznym.
Trądzik przedmiesiączkowy / trądzik postmenopauzalny
Wiele kobiet doświadcza lekkiej postaci trądziku w dniach poprzedzających miesiączkę, trądzik obserwuje się również przed i po menopauzie. To zjawisko jest szczególnie nasilone w pierwszych 2 latach po klimakterium. Powstało wiele teorii, lecz nie istnieje żadne pewne wyjaśnienie jego występowania. Trądzik przed miesiączką może być spowodowany stymulacją progesteronu, natomiast trądzik pomenopauzalny najprawdopodobniej wywołuje obniżająca się produkcja estrogenu przy wciąż niezmienionej produkcji androgenu.
Trądzik bliznowaty
Następstwo trądziku bez względu na jego rodzaj.
Trądzik w wyniku choroby wewnętrznej występuje m.in. u dziewcząt z zespołem policystycznych jajników, guzami produkującymi androgeny, zespołem Cushinga.
Trądzik odwrócony również nazywany Hidradenitis suppurativa może być uważany za rodzaj trądziku, w którym choroba występuje w gruczołach apokrynowych. Ta odmiana trądziku nie jest omawiana w tym rozdziale.
|