Łuszczyca: Rodzaje łuszczycy
Istnieje wiele różnych typów łuszczycy, z których niektóre są bardziej powszechne i częściej występujące niż inne. Każdy typ ma swoje specyficzne cechy charakterystyczne oraz objawy opisane poniżej.
Pospolite rodzaje łuszczycy (psoriasis vulgaris)
80 procent wszystkich przypadków łuszczycy to łuszczyca pospolita, która jest tym samym najbardziej rozpowszechnioną formą łuszczycy. Zazwyczaj łuszczyca objawia się w postaci dobrze odgraniczonych ognisk, wypukłych (naciekowych), bardzo zaczerwienionych i pokrytych grubą, przypominającą stearynę łuską (tarczki). Łuszczyca występuje na ciele symetrycznie, więc jeśli jeden łokieć łuszczy się i jest zajęty przez łuszczycę, podobnie dzieje się z drugim. Tę symetrię obserwuje się zwłaszcza na łokciach i kolanach.
Łuszczyca pospolita może objawić się na wiele różnych sposobów:
 |
Łuszczyca plackowata
|
|
Łuszczyca plackowata (Plaque psoriasis) to ogniska w kształcie monet (pieniążkowate) o różnej wielkości (większe niż w łuszczycy kropelkowatej). Czasami ogniska mogą się łączyć, tak że zajęte obszary razem przypominają wyglądem mapę. Łuszczyca plackowata najczęściej umiejscawia się na lędźwiach, kolanach, łokciach, owłosionej skórze głowy (łuszczyca owłosionej skóry głowy) oraz na powierzchniach dłoni i podeszew stóp. Przy większych wykwitach łuszczycy tułów, ramiona i nogi mogą również być pokryte ogniskami łuszczycy. Często zaatakowane są też paznokcie (łuszczyca paznokci). U niektórych chorych na łuszczycę łuszczyca paznokci może być jedynym objawem choroby.
Cechy charakterystyczne: Pierwszymi objawami ataku łuszczycy plackowatej mogą być świąd lub pieczenie skóry. Łuszczyca uwidacznia się początkowo jako mała, czerwona plamka, która stopniowo rozrasta się aż do rozmiarów właściwego ogniska łuszczycy o zgrubiałej, zaczerwienionej i łuszczącej się skórze. W rzadkich przypadkach skóra może pękać i krwawić.
Chorzy z ciężką postacią łuszczycy mogą w niektórych przypadkach czuć ogólną niedyspozycję i ew. zimno w wyniku tego, że wykwity łuszczycy zaburzają regulację temperatury ciała znajdującą się w skórze.
|
|
Łuszczyca kropelkowata
|
|
Łuszczyca kropelkowata (Guttate psoriasis) jest drugą co do częstotliwości występowania formą łuszczycy i stanowi około 10 procent wszystkich przypadków łuszczycy. Łuszczycę kropelkowatą obserwuje się najczęściej u dzieci i młodzieży, przy czym jest ona wywoływana zakażeniem paciorkowcowym gardła.
Cechy charakterystyczne: Łuszczyca kropelkowata często pojawia się kilka dni po infekcji paciorkowcowej gardła lub innej infekcji, która mogła ją sprowokować.
Łuszczyca kropelkowata przybiera postać 2 - 5 mm czerwonych plamek w kształcie kropli. Ten typ łuszczycy obserwuje się najczęściej na ramionach i nogach, a czasami także na owłosionej skórze głowy (łuszczyca owłosionej skóry głowy) oraz w uszach i na twarzy. Ogniska łuszczycy są bardzo rozlane.
Łuszczyca kropelkowata może w niektórych przypadkach uspokoić się, a w późniejszym okresie życia pojawić się ponownie w postaci łuszczycy plackowatej.
|
|
Łuszczyca odwrócona
|
|
Łuszczyca odwrócona (Inverse psoriasis) jest rzadką odmianą łuszczycy.
Cechy charakterystyczne: Łuszczyca odwrócona umiejscawia się wyłącznie w fałdach skóry, np. pod biustem, pod pachami oraz w okolicach narządów płciowych (w pachwinach i na narządach płciowych).
Skóra jest zaczerwieniona, świecąca, gładka i bez łusek. Skóra jest bardzo wrażliwa i łatwo ulega podrażnieniu, zwłaszcza w wyniku potarcia lub spocenia. Zwłaszcza osoby otyłe zapadają na tę postać łuszczycy i często chorzy ci cierpią jednocześnie na inny rodzaj łuszczycy.
|
|
Łuszczyca owłosionej skóry głowy
|
|
Niemal połowa wszystkich chorych na łuszczycę cierpi też na łuszczycę owłosionej skóry głowy. Choroba może wystąpić sama lub w połączeniu z łuszczycą innych części ciała.
Cechy charakterystyczne: Ten typ umiejscawia się często w pobliżu granicy włosów na czole, przy uszach oraz/lub na karku. Stopień zaawansowania wykwitów różni się w zależności od osoby. U niektórych łuszczyca owłosionej skóry głowy przyjmuje formę pojedynczej czerwonej plamy na skórze głowy, podczas gdy inni doświadczają świądu pogrubionej skóry głowy oraz/lub silnego i dokuczliwego łuszczenia większej części owłosionej skóry głowy.
Łuszczyca owłosionej skóry głowy może często wywoływać świąd, lecz tylko w rzadkich przypadkach pociąga za sobą łysienie.
|
Rzadsze rodzaje łuszczycy
|
Łuszczyca paznokci
|
Około 25-50 procent chorych na łuszczycę doświadcza zmian na paznokciach. Zmiany te mogą mieć większy lub mniejszy zasięg. W niektórych przypadkach może to być jedyny objaw choroby.
Cechy charakterystyczne: Łuszczyca paznokci może w lekkich przypadkach mieć postać małych punktowych zagłębień w płytce paznokciowej, co nosi nazwę naparstkowania, gdyż przypominają one wyglądem wgłębienia naparstka.
Łuszczyca paznokci może przypominać ciężki atak grzybicy paznokci.
W ciężkich przypadkach paznokcie mogą odwarstwiać się i przebarwiać.
|
|
Łuszczyca krostkowa
|
Tylko 5 procent wszystkich chorych na łuszczycę cierpi na łuszczycę krostkową, którą najczęściej obserwuje się u dorosłych. Łuszczyca krostkowa może być efektem infekcji, oparzenia słonecznego lub zażywania leków.
Istnieją dwa rodzaje łuszczycy krostkowej: zlokalizowana i uogólniona.
Cechy charakterystyczne umiejscowionej łuszczycy krostkowej: Zlokalizowana łuszczyca krostkowa umiejscawia się na konkretnych obszarach ciała, najczęściej na powierzchniach dłoni, podeszwach stóp, palcach rąk i nóg. Dotknięte obszary ciała są zaczerwienione i obrzmiałe, a ponadto tworzą się małe żółtawe, wypełnione ropą pęcherze. Skóra jest boląca i wrażliwa.
Choroba może ponadto powodować ciężkie zwyrodnienia paznokci (łuszczycę paznokci).
Cechy charakterystyczne uogólnionej łuszczycy krostkowej: Uogólniona łuszczyca krostkowa jest niezwykle rzadką i poważną formą łuszczycy. Choroba może zagrażać życiu (zwłaszcza u osób starszych), dlatego konieczna jest hospitalizacja.
Na dużych obszarach zaczerwienionej i bolącej skóry pojawiają się blisko siebie umiejscowione krostki. Chory czuje wyczerpanie, pojawia się gorączka, przyspieszone tętno, uczucie zimna, brak apetytu, osłabienie mięśni i zmęczenie. Poza tym może wystąpić uciążliwy świąd.
|
|
Erytrodermia łuszczycowa
|
|
Erytrodermia łuszczycowa jest najrzadszą formą łuszczycy. Stanowi ona jedynie 1 procent wszystkich przypadków łuszczycy.
Erytrodermia łuszczycowa może być wywołana infekcjami, stresem emocjonalnym, alkoholizmem, różnymi lekami lub nagłym przerwaniem leczenia łuszczycy.
Cechy charakterystyczne: Skóra jest bardzo zaczerwieniona, opuchnięta (nacieczona) i wypełniona płynem z jednoczesnym ciężkim łuszczeniem (niemal jak oparzenie). Wywołuje gwałtowny świąd i znaczny ból.
Erytrodermia łuszczycowa może zagrażać życiu, gdyż niszczy właściwości skóry jako bariery chroniącej przeciw utracie ciepła i płynów oraz wtargnięciu bakterii. Dlatego też chorzy na erytrodermię łuszczycową są często hospitalizowani w celu dostarczenia im płynów oraz ew. regulacji temperatury ciała.
|
Łuszczyca stawowa
|
Łuszczyca stawowa
|
Ok. 15-30 procent wszystkich chorych na łuszczycę zapada na łuszczycę stawową.
Łuszczyca stawowa to samodzielna jednostka chorobowa przypominająca bardzo gościec stawowy. Choroba dotyka równie często mężczyzn jak i kobiety, najczęściej w wieku pomiędzy 20 a 40 rokiem życia. Podobnie jak łuszczyca, łuszczyca stawowa jest dziedziczna.
Łuszczyca stawowa atakuje często zewnętrzne stawy palców nóg i rąk, lecz może też zaatakować stawy innych części ciała. Staw puchnie, staje się czerwony i obolały.
|
|
|
|
|
|
Biuletyn
