Łuszczyca: Leczenie
Wybór leczenia zależy od szeregu czynników, w szczególności od rozprzestrzenienia się choroby ( PASI score (indeks PASI)), lokalizacji oraz oceny jakości życia. Na podstawie obiektywnego badania ( indeks PASI) rozróżnia się następujące stopnie nasilenia procesu chorobowego łuszczycy:
| |
Indeks PASI |
BSA | |
Łagodny |
<7 |
<5% | |
Umiarkowany |
7-12 |
2-20% | |
Ciężki |
>12 |
>10% |
Zalecenia dotyczące leczenia łuszczycowego zapalenia stawów
Terapia biologiczna postępującego aktywnie łuszczycowego zapalenia stawów może być leczeniem pierwszego rzutu, jeśli wymaga tego ciężkość postępującej choroby.
Pacjent powinien w miarę możliwości zostać zbadany zarówno przez reumatologa jak dermatologa, a wybór leczenia powinien być oparty na uaktualnionych wytycznych od odpowiednich towarzystw.
Leczenie miejscowe
Nadal powszechnie zaczyna się leczenie łagodnej do umiarkowanej postaci łuszczycy środkami miejscowymi, mimo iż łuszczyca przypomina pod wieloma względami choroby zapalne, takie jak reumatoidalne zapalenie stawów i chorobę Crohna, w których stosunkowo szybko wprowadza się leczenie modyfikujące.
Wynika to m.in. z tego, iż z wieloma najczęściej stosowanymi kuracjami ogólnoustrojowymi wiążą się potencjalnie poważne skutki uboczne. W perspektywie oczekuje się jednak, iż nowe sposoby leczenia pozwolą na lepszą kontrolę długofalową, co w efekcie pozwoliłoby na zmianę zasad leczenia.
Proponowane leczenie:
- Leczenie miejscowe maściami ewent. kremami z zawartością steroidu lub preparatami z pochodną witaminy D kalcypotriolem lub lekami przeciwzapalnymi i przeciwgrzybiczymi (chinolon, mikonazol).
- Fototerapia (UVB, wąskopasmowe UVB, psoralen + UVA (PUVA) oraz leczenie klimatyczne (skierowanie od dermatologa).
- Leczenie ogólnoustrojowe, szczególnie leczenie lekami pochodzenia biologicznego.
Leczenie miejscowe należy wybrać w zależności od rozprzestrzeniania się i rozmieszczenia zmian skórnych. Należy pamiętać, by wypytać pacjenta co do zmian łuszczycowych w kanałach słuchowych oraz łuszczycy odwróconej, w tym co do zmian na narządach płciowych. Do leczenia miejscowego zmian w kanałach słuchowych stosuje się silny płyn do wcierania z kortykosteroidem (np. Dermovate).
W przypadku silnego łuszczenia, leczenie należy rozpocząć lub uzupełnić preparatami keratolitycznymi ewent. sterydowym preparatem złożonym (np. Diprosalic, Elosalic). Leczenie to nadaje się również do leczenia łuszczycy owłosionej skóry głowy. Inna możliwość odpowiednia dla łagodniejszych przypadków to wcieranie w owłosioną skórę głowy oleju jadalnego i pozostawienie pod czepkiem na noc, a następnie umycie włosów zwykłym szamponem. Zaleca się, by przy pierwszym myciu nie rozcieńczać szamponu.
 |
Dowiedz się więcej
|
|
Należy poinformować pacjenta, iż jest to metoda uciążliwa i należy ją powtórzyć przez parę dni dla uzyskania efektu, najlepiej np. w ciągu weekendu. Po usunięciu łusek kontynuuje się leczenie silnym płynem do wcierania z kortykosteroidem stosowanym codziennie przez 3 tygodnie, a następnie można wprowadzić leczenie podtrzymujące stosując codziennie płyn do wcierania z kalcypotriolem (Daivonex).
|
Łuszczycę odwróconą można leczyć kortykosteroidem o średniosilnym działaniu. Ze względu na powikłanie nadkażeniem Candida albicans w fałdach skóry, na te zmiany można z powodzeniem zastosować steroid złożony z chinolonem, lub środkiem przeciwgrzybiczym natamycyną (Pimafucort). Poza tym łuszczycę rzadko kolonizują gronkowce, tak jak to się często dzieje przy wyprysku atopowym.
Leczenie miejscowe zmian łuszczycowych hiperkeratotycznych:
Istnieje szereg preparatów zawierających adrenokortykotropinę oraz pewna ilość preparatów złożonych.
Działają one ogólnie, ograniczając stan zapalny i podrażnienie skóry, jednak kalcypotriol działa też na proliferację i różnicowanie keratynocytów. Stosuje się je często przez 4-6 tygodni na obszary pokryte grubą łuską, ewent. stopniowo wycofując w okresie leczenia.
|
Dowiedz się więcej
|
|
Najlepiej byłoby nie stosować tych preparatów przez dłuższy okres, gdyż może dojść do tolerancji leku (tachyfilaksja). Mogą też wystąpić skutki uboczne w wyniku stosowania sterydu przez dłuższy czas.
|
Preparaty bazujące na witaminie D (Daivonex, Curatoderm, Silkis) lub preparat złożony z betametazonem (Daivobet) są często lekami pierwszego rzutu przy łuszczycy na tułowiu lub kończynach. U poszczególnych pacjentów może wystąpić podrażnienie w wyniku stosowania kalcypotriolu na twarzy, dlatego należy tego unikać.
Pustulosis palmoplantaris (Łuszczyca krostkowa dłoni i stóp)
Przyczyna powstania choroby nie jest znana. Mimo, iż klinicznie stan przypomina umiejscowioną łuszczycę krostkową, istnieje szereg różnic. Ponadto choroba jest oporna na leczenie. W ostatnich latach opublikowano szereg prac dokumentujących wyraźną przewagę palaczy wśród pacjentów z ta chorobą oraz poprawę w kilka miesięcy do roku po rzuceniu palenia. Często największą ulgę przynosi leczenie okluzyjne hydrokoloidem po posmarowaniu silnym steroidem.
|
Dowiedz się więcej
|
|
Od momentu posmarowania maścią do próby przyklejenia należy poczekać ok. 30 min. Bandaż należy zmieniać w długich odstępach czasu, nalepiej co 5 – 7 dni, by uniknąć podrażnienia mechanicznego. Można go mieć na sobie w trakcie kąpieli itp.
|
Leczenie miejscowe
- Glikokortykosteroidy (gr. III i IV)
- Pochodne witaminy D (kalcypotriol, kalcytriol, tacalcitol)
- Cygnolina (dithranol, pochodna antracenu)
- Dziegcie (czysta smoła pogazowa, pochodne węgla kamiennego)
- Inhibitory kalcyneuryny - immunomodulatory miejscowe (takrolimus, pimekrolimus)
Fototerapia
- Solarium UV-B, wąskopasmowe 311 nm UVB
- Naświetlanie UVB i UVA
- Psoralen + promieniowanie ultrafioletowe o długich falach (PUVA - fotochemioterapia)
- Leczenie klimatyczne (helioterapia) nad Morzem Martwym
|
Biuletyn
