Wzrasta częstość występowania gronkowca złocistego metycylinoopornego (MRSA) wśród pacjentów szpitalnych oraz turystów wyjeżdżających za granicę ze wskazaniem na śledzenie infekcji wywołanych przez kontakty z innymi pacjentami.

Objawy

Znacznie zaczerwienione, bolesne, twarde, ewent. chełboczące zgrubienie powyżej poziomu skóry w kształcie guza zakończonego krostą, z okrągłym zaznaczonym zapalnie obwodem.

Wskazówki

Ostrożny ucisk na obrzeża stwardnienia zapalnego wywołuje wyciek biało-żółtej ropy.
Jeśli schorzenie umiejscowione jest na owłosionej skórze głowy, należy podejrzewać kerion – i zbadać pod względem połamanych łodyg włosów, jak również wziąć odpowiednie próbki na badanie mikologiczne. Kerionowi często towarzyszy miejscowe uogólnione powiększenie węzłów chłonnych.
Ropnie okołoodbytnicze i okołogenitalne u dzieci mogą być związane z chorobami ziarniniakowymi np. chorobą Crohna.
U pacjentów immunsupresyjnych może brakować typowych objawów zapalnych.
Nadużywanie leków/narkomania często prowadzi do powstania ropni oraz ziarniniaków wywołanych przez ciała obce.
Niezapalne ”zimne” ropnie u pacjentów immunkompetentnych są charakterystyczne dla infekcji prątkowych.
Guzy śródskórne wywołane przez pseudochłoniaki mogą być mylone z ropniami.

Test

Nacięcie i barwienie wysięku metodą Grama oraz Groccota może zapewnić szybką diagnozę.

Posiew i antybiogram na obecność bakterii i grzybów oraz określenie ich gatunku.

Leczenie

Nacięcie i drenaż w znieczuleniu miejscowym

Standardowe leczenie półsyntetyczną penicyliną zawierającą penicylinazę lub makrolidem.

Należy podejrzewać MRSA w przypadkach przedłużonej oporności na penicylinę i cefalosporynę.

Leczenie MRSA obejmuje trimethoprim-sulfamethoxazol, doxycyklinę, klindamycynę oraz rifampin jako możliwe opcje terapeutyczne.

Acne fulminans (Trądzik piorunujący)

Ostry ropowiczy trądzik z gorączką i objawami ogólnymi o podłożu immunologicznym.

Obserwuje się głównie u mężczyzn cierpiących już na ciężką postać trądziku skupionego na tułowiu.

Intensywne objawy z zapalnymi cystami, guzami, grudkami, krostami i ropniami.

Objawy

Liczne zapalne wykwity trądzikowe umiejscowione na plecach, klatce piersiowej i pośladkach.
Mogą także występować na brzuchu, ramionach i kończynach górnych, w przeciwieństwie do twarzy i szyi.
Chełboczące cysty z surowiczo-krwistym płynem i ropą tworzące z czasem owrzodzenia.
Gojenie z głębokim odczynem bliznowatym i z tendencją do tworzenia bliznowców.
Ogólne złe samopoczucie, gorączka, obniżony apetyt, bóle stawów i mięśni.
Odnotowano splenomegalię, bóle kości (aseptyczna martwica rozpływna kości).

Rozpoznania różnicowe
Acne conglobata (Trądzik skupiony)

Kaszakowatość
Piodermia twarzy
Ropiejące zapalenie gruczołów potowych

Infekcja gronkowcem złocistym

Test
Leukocytoza

Przyspieszone OB

Anemia

Uwidocznienie rentgenowskie osteolitycznych zmian kostnych

Leczenie
Kortykosteroid ogólny

Antybiotyki

Doogniskowo steroidy miejscowe

Dapson

Izotretinoina w tabl.

Analgetyki

Acral erythema (Rumień powierzchowny akralny)

Opisany w związku z leczeniem różnymi grupami chemioterapeutyków ogólnoustrojowych.

Patogeneza niewyjaśniona.

Wysypka obejmuje ręce i stopy i pojawia się często w ciągu paru tygodni po rozpoczęciu leczenia.
Ostry rumień obwodowy można zaobserwować w związku z podaniem leku w iniekcji w formie bolusa.

Objawy

Bladoczerwone plamki i skupiska łusek na powierzchni dłoni i podeszew stóp poprzedzone przykrymi dolegliwościami bólowymi (dysestezja). Rumień i obrzęk to najbardziej znamienne objawy umiejscowione na opuszkach palców rąk i nóg rozciągające się na rękę i stopę. Mogą wystąpić pęcherze.
Rumień może się rozwinąć w odropodobną wysypkę na tułowiu, szyi i owłosionej skórze głowy.
Nie można wykorzystać biopsji w celach diagnostycznych.

Rozpoznanie różnicowe

Ostra postać choroby reakcji przeszczepu przeciw gospodarzowi
Ostre kontaktowe zapalenie skóry
Rumień wielopostaciowy
Cellulitis
Erytromelalgia
Obrzęk naczynioruchowy

Leczenie

Odstawienie i zastąpienie podejrzewanych leków.

Przebieg opisuje się jako samoistnie ustępujący, leczenie wspomagające obejmuje stosowanie zimnych kompresów oraz elewację rąk i stóp.

Stosuje się kortykosteroid ogólny ze zróżnicowanym wynikiem.

Pirydoksyna może zredukować zaburzenia czucia, ale nie reakcję rumieniową.

AGEP (Ostra uogólniona osutka krostkowa)

Stosunkowo rzadko występująca wysypka reaktywna.Ostra krostowata wysypka z towarzyszącą gorączką w związku z przyjmowaniem leków lub infekcją wirusową (enterowirus, adenowirus, wirus cytomegalii, wirus Ebsteina-Barra, wirus zapalenia wątroby B).Grupy leków obejmują głównie antybiotyki (penicylinę i makrolidy) poza tym norfloxacynę, diltiazem, nitrazepam, cephradinę, doksycyklinę, wankomycynę, izoniazyd, karbamazepinę, nifedipinę, acetaminophen, chinidynę, itraconazole, piperazynę oraz pyrimethaminę.

Objawy

Liczne małe nie związane z mieszkami włosowymi krosty na tle rumieniowym.
Wysoka gorączka i wysypka, którym towarzyszy znaczna neutrofilia.
Pieczenie i swędzenie.
Często obejmujące twarz i okolice wyprzeniowe.
W przeciągu kilku godzin szybkie rozprzestrzenienie się na tułów i kończyny.
Obrzęk twarzy.
Nadżerki błony śluzowej jamy ustnej i języka.
Spontaniczna remisja w ciągu kilku tygodni i następujące po niej złuszczanie.

Badania

Leukocyty + wzór odsetkowy

Hipokalcemia, hypoalbuminemia

Posiew i antybiogram z krost często sterylny, chociaż ewentualnie pozytywny na gronkowca złocistego.

Acute HIV-exanthem (Ostra osutka w przebiegu HIV)

Pierwotny objaw infekcji wirusem HIV pojawia się 1-6 tygodni po zarażeniu i obejmuje grypopodobne objawy (gorączka, limfadenopatia, ból głowy, biegunka, wysypka i zapalenie gardła).

Notowana u ok. połowy zarażonych.
Osutka ma postać małych plamek i jest często umiejscowiona wzdłuż klatki piersiowej i szyi.

Pacjenci w fazie wiremii są silnym źródłem zakażenia.

Objawy

Nagłe wystąpienie tymczasowej, odropodobnej wysypki na ciele po zachowaniu wiążącym się z ryzykiem zakażenia
Towarzyszy jej limfadenopatia

Rozpoznanie różnicowe

Mononukleoza

Osutka wirusowa

Osutka polekowa
Zakażenie wirusem cytomegalii

Syfilis/kiła

Test

Test na obecność wirusa HIV

Test FTA-ABS

Leczenie
Pacjentów należy poinformować o ryzyku zarażania.

Farmakoterapia należy do specjalisty.

Cienka sucha skóra.

Rozpoznanie różnicoweMilkers nodules (guzki dojarki) (przypominają Orf, gdyż nabywa się je przez kontakt z krowami)
Krowianka

Test

Obraz kliniczny i wywiad chorobowy pod względem kontaktu ze zwierzętamiMożna zweryfikować przez biopsję pobrana do badania pod mikroskopem elektronowym na obecność cząstek wirusa.

Leczenie

Leczenie terapia wyczekująca.

Leczenie ewent. infekcji wtórnej.

Acute meningococcemia (Ostra posocznica meningokokowa)

Posocznica meningokokowa jest zagrażającą życiu ciężką infekcją bakteryjną, którą wywołują dwoinki zapalenia opon (Neisseria meningitidis). Infekcja występuje najczęściej wśród dzieci poniżej 4 roku życia oraz nastolatków, chociaż może pojawić się też epidemicznie w innych grupach wiekowych. Osoby po splenektomii stanowią szczególną grupę narażenia.Bóle głowy, nudności, wymioty i bóle mięśni przechodzące w posocznicę z bólami nóg, marznięciem dłoni i stóp oraz zmiana zabarwienia skóry, po których następują zaburzenia świadomości i kurcze.Klasyczna postać z wybroczynami, kręczem karku i zaburzeniami świadomości występuje najczęściej później po 12 -22 godzinach.Nieleczone przykłady z niedociśnieniem, wstrząsem kończą się śmiertelnie.

Objawy

Wysypka skórna z cechami wysypki wirusowej składającej się z rumieniowych plamek i grudek
Złożone figurokształtne, łukowate elementy z geograficznymi wzorami
Wysypka z wybroczynami na tułowiu i kończynach, zwłaszcza odsiebnie
Wylewy podskórne i pęcherze z martwicą centralną
Zajęcie błon śluzowych
Plamica piorunująca (purpura fulminans)
Zespół DIC (rozsiane krzepnięcie śródnaczyniowe)

Test

Nakłucie lędźwiowe + barwienie płynu mózgowo-rdzeniowego metodą Grama, posiewBiałko + glukoza w płynie mózgowo-rdzeniowym

Rozpoznania różnicowe

Podostre bakteryjne zapalenie wsierdzia
Gorączka plamista Gór Skalistych
Alergiczne zapalenie naczyń
Infekcje enterowirusowe (echo- i adenowirusy)
Leptospiroza

Leczenie

Leczenie należy rozpocząć natychmiast przy podejrzeniu klinicznym.Dożylnie penicylina G Dożylnie chloramfenikol przy alergii na penicylinę

Cefalosporyna (cefotaksym, ceftriakson) przy szczepach penicylinoopornych

Angioedema (Obrzęk naczynioruchowy)

Opuchlizna skórna z obrzękiem powiek, ust, języka i ewent. krtani. Obrzęk naczynioruchowy ma dramatyczny początek z odpowiednio szybką remisją w przeciągu 2 dni. Diagnoza jest zwykle prosta, jeśli jednocześnie występuje pokrzywka.Przy braku pokrzywki należy wziąć pod uwagę różę lub ostre kontaktowe zapalenie skóry.

Przyczyny

Leki: Inhibitory ACE
NLPZ, antybiotyki, badania obrazowe z kontrastem, fibrynolityki, estrogen i pigułki antykoncepcyjne
Infekcje
Produkty żywnościowe
Choroby autoimmunizacyjne (np. SLE)
Choroby rozrostowe złośliwe
Idiopatyczne

Rozróżnia się nabyty AE (obrzęk naczynioruchowy) i wrodzony AE (HEA) (obrzęk naczynioruchowy).Obydwa rodzaje spowodowane są obniżoną czynnością inhibitora C1 esterazy (C1-INH), a pacjenci z nabytym AE mają dodatkowo obniżony komplement C1 (analiza C1q).

Objawy

Obrzęk naczynioruchowy (angioneurotyczny) razem lub bez jednoczesnych zmian pokrzywkowych
Przemijający napadowy skórny, podskórny/podśluzówkowy obrzęk
Usta, powieki, narządy płciowe
Dłonie i stopy
W ciężkich przypadkach obejmuje gardło i krtań

Wrodzony obrzęk naczynioruchowy (HEA)

Genetycznie uwarunkowana choroba dziedziczna (100 pacjentów w Danii), związana z niedoborem inhibitora C1 esterazy (C1-INH) dopełniacza.

Wyróżnia się

HAE typ I (85 %) z obniżoną koncentracją C1-INH

HAE typ II (15 %) z obniżoną aktywnością C1-INH

HEA objawia się często w dzieciństwie przez:

Długotrwały obrzęk naczynioruchowy bez objawów pokrzywkowych
Rumień zakaźny (przemijający rumień pełzający, który można błędnie rozpoznać jako pokrzywkę)
Zajęcie przewodu pokarmowego (GI) z następującymi objawami: bóle brzucha, nudności/wymioty, biegunka i trudności z oddawaniem moczu. Bóle mogą być bardzo silne (wymagające morfiny) i mogą przypominać zespół ostrego brzucha (w wywiadzie chorobowym należy zwrócić uwagę na niepotrzebne laparotomie). Słyszalna perystaltyka przy braku obrony i leukocytoza przemawiają za leczeniem konserwatywnym.
Drogi oddechowe: chrypka, kaszel, trudności z przełykaniem i duszność.
CNS (Centralny układ nerwowy) (rzadko): ból głowy, przemijająca afazja, niedowład połowiczy lub kurcze.
Ryzyko odwodnienia (hemokoncentracja).

Ataki występują z przerwami tygodniowymi lub miesięcznymi i mogą być wywołane urazami, fizycznym lub psychicznym stresem, czynnikami hormonalnymi, infekcjami oraz lekami (inhibitorami ACE i estrogenami). Wykwity ustępują samoistnie po 1-4 dniach, a pacjent ma między nimi w pełni dobre samopoczucie.

Rozpoznania różnicowe

Pokrzywka opóźniona z uciskuReakcje na ukąszenia owadówChoroba posurowiczaPokrzywka polekowa

Leczenie i kontrola leczenia HEA

Zależy od częstości występowania, umiejscowienia i stopnia ciężkości napadówHospitalizacja przy zajęciu błony śluzowejLeki przeciwhistaminowe nie mają żadnego działania przy HEATerapia zastępcza inhibitorem C1 (Berinert ®) Profilaktyka kwasem traneksamowym (Cyklokapron ®) lub danocrine (Danazol ®)

Środki ostrożności

Leczenie preparatem z inhibitorami ACE jest przeciwwskazane.

Leczenie antagonistami receptorów angiotensyny II jest raczej przeciwwskazane.

Leczenie estrogenami (włącznnie z pigułkami antykoncepcyjnymi) jest raczej przeciwwskazane.

Porady i informacje

Pacjenta należy poinformować o ryzyku zagrażającego życiu obrzęku w górnych drogach oddechowych, który mogą wywołać urazy, takie jak chirurgiczne zabiegi dentystyczne, operacje jamy ustnej, intubacja itp. Obrzęk może zaistnieć w ciągu kilku minut, lecz częściej pojawia się po kilku godzinach ewent. po okresie utajonym trwającym 1-2 dni.

Organizacja pacjentów dla pacjentów cierpiących na wrodzony obrzęk naczynioruchowy (HAE) oraz ich krewnych:

www.hae.org.pl

Aphthae (Afty)

Afty to najczęstsza przyczyna nawracającego owrzodzenia błony śluzowej. Dotyka 25% społeczeństwa.
Etiologia nieznana.Drobne afty (80% wszystkich przypadków) są pojedyncze lub liczne, o średnicy 1 cm, lekko bolące i goją się w przeciągu 1-2 tygodni.Duże afty (10%) to głębokie owrzodzenia o średnicy 2 cm, przebieg bardzo bolesny trwający 2-4 tygodnieAfty opryszczkowate (10%) liczne owrzodzenia, o średnicy 1-2 mm, o klinicznym przebiegu odpowiadającym aftom drobnym.

Objawy

Małe przypominające kratery owrzodzenia umiejscowione na błonie śluzowej jamy ustnej i języka
Szarobiałe nadżerki i owrzodzenia o żółtym dnie
Mogą być związane z niedoborem żelaza, kwasu foliowego lub witaminy B12
Mogą być uważane za objaw zespołu Behceta, tocznia rumieniowatego, AIDS, choroby Crohna i wrzodziejącego zapalenia jelita grubego (colitis ulcerosa)

Badania

Klinika ewent. biopsja

Rozpoznania różnicowe

Choroba ręki, stopy i ust (Herpangina, enterowirusowe pęcherzykowe zapalenie jamy ustnej z wysypką)
Owrzodzenia przy zapalnych chorobach jelit
Zespół Behceta
Owrzodzenia wywołane chemioterapią
Liszaj płaski jamy ustnej nadżerkowy
Pęcherzyca
Pemfigoid
Zapalenie opryszczkowate skóry
Przewlekłe wrzodziejące zapalenie jamy ustnej (chronic ulcerative stomatitis)
Półpasiec
Ospa wietrzna

Leczenie

Silny kortykosteroid stosowany miejscowo (np. klobetazol - maść Dermovate)

Płukanie jamy ustnej roztworem 250 mg Tetracykliny 3 x dziennie.

Ogólnie: kolchicyna, dapson, prednisolon

Atypowe prątki

Jako przyczynę chorób skórnych zidentyfikowano co najmniej 20 kwasoopornych szczepów bakterii.
Występowanie: woda, wilgotna gleba, kurz domowy, produkty mleczne, roślinność i odchody ludzkie.

Szczególnie wśród osób starszych, pacjentów z chorobami autoimmunologicznymi oraz osób o obniżonej odporności występują: Mycobacterium marinum, M. haemophilum, M. kansasii, M. fortuitum complex (M. fortuitum, M. chelonae/abscessus group i M. smegmatis).

Infekcja nabyta poprzez inhalację, spożywanie produktów żywnościowych lub wniknięcie poprzez skórę (akwaria).

Objawy

Infekcja płuc, uogólnione powiększenie węzłów chłonnych, zakażenie skóry lub krwi ewent. choroba rozsiana przez pot w czasie snu, gorączka i zmęczenie
Zapalenie rogówki / owrzodzenie rogówki
Bolesna infekcja skóry i stawów

M. marinum (ziarniniak basenu pływackiego wywołany przez prątki niegruźlicze)

Rozwój pojedynczych lub mnogich zmian skórnych (guzów i krost)
2-3 tygodnie po urazie skóry i ekspozycji na skażoną wodę
Rozwój brodawkowatych hiperkeratotycznych zmian umiejscowionych na palcach, dłoniach, kolanach lub łokciach.
Może dojść do samoistnego zagojenia.

M. kansasii

Grudki, krosty, guzy, łuski, cellulitis i ropnie

Test

Biopsja skórna i aspiracyjna
Posiew i antybiogram
PCR-Bakteryjne DNA
Badanie na obecność grzybów
Próba Mantoux fałszywie dodatnia

Rozpoznania różnicowe

Sporotrychoza
Gruźlica skórna
Leiszmanioza
Głęboka infekcja grzybicza
Zapalenie tkanki podskórnej
Pioderma
Cellulitis
Sarkoidoza
Ziarniniak Wegenera
Piodermia zgorzelinowa

Leczenie

Chirurgiczne opracowanie rany.

Długotrwała 2-4 składnikowa terapia przeciwbakteryjna zgodnie z antybiogramem.
Sulfamethoxazole / trimethoprim, minocyclina, rifampicina, ethambutol, clarithromycina przez kilka miesięcy.

Strona Skindoctor została przygotowana przez wydawcę internetowego Prescriba ApS, Hyskenstræde 6, 1. sal, 1207 Kopenhaga K, Dania

Telefon: + 45 39 17 97 62

Fax.: +45 39 17 97 65

Strona internetowa: www.prescriba.com

Zamów biuletyn:

A